Op 21 en 22 april speelt het NaKo o.a. het celloconcert van Dvorák met Jeroen den Herder. Wie is hij en waarom speelt hij zo graag dit celloconcert ?
Om nu al een beetje kennis met hem te maken, legde ik hem een aantal vragen voor:

Het celloconcert van Dvorák: is dat voor jou hét favoriete celloconcert uit de celloliteratuur? Wat is er zo bijzonder aan?
Het is zeker één van de mooiste en machtigste concerten. Heroïsch en episch van karakter, ook veel beschrijving van zijn land, de natuur, met een hartverscheurend einde; een persoonlijk verhaal na het overlijden van een geliefde jeugdvriendin.

Het is best een lang celloconcert. Topsport voor de solist zou ik zeggen. Hoe bereid je je daarop voor?
Inderdaad topsport. Fysiek moet je in goede conditie zijn. Verder goed balans in de gaten houden, weten wanneer je echt moet vlammen.

Moet je als solist uren per dag studeren?
Ja, maar niet meer uitsluitend achter je instrument, hoewel dat ook nog wel een paar uur per dag.
Muziek gaat door na het studeren, mentale studie en ik werk vaak met studenten op dit stuk.

Je speelt in het Ruysdael Kwartet: Heb je het kwartet samen met hen opgericht of ben je erbij gevraagd?
Ik ben er later bij gevraagd. Bleek een heuse auditie te zijn, of verkenning zo je wilt.

Studeren jullie dan tussen de schuifdeuren van de huiskamer of heb je een speciale studio daarvoor?
Afwisselend en afhankelijk van de afzonderlijke schema’s. Soms ook in de zaal waar we net een concert afsloten.

 

Het is niet makkelijk voor musici om het hoofd boven water te houden. De politiek is ook al niet cultuurminded en het publiek is moeilijk te bereiken. Hoe ga jij daarmee om?
Je moet natuurlijk wel écht heel graag willen. Garantie is er niet, maar dat is meer een levensovertuiging. Ik denk wel dat musici veel slimmer kunnen zijn met het genereren van werk, niet te groot denken, opbouwen. Iedereen, van heel jong tot heel oud, hoort graag live muziek, dus er zijn nog niet voldoende musici om dit tekort op te vangen!

 

Heb je een manager of moet je alles zelf regelen?
Beiden, maar ik ben per dag wel een paar uur kwijt aan communicatie.

Heb je nog een leuke anekdote over dit celloconcert?
Toen Dvorák het werk op de piano aan Brahms voorspeelde, sprak deze: als ik geweten had dat er zo’n cello-concert mogelijk was, had ik er zelf ook één geschreven!

Het concert is een helden-epos, niet minder dramatisch dan een opera van Verdi. De opkomst van de cellist is om nooit te vergeten, vooral na de ongelooflijke inleiding. In het midden van het langzame 2e deel blijft de cellist alleen over; een bekentenis die leidt naar het meest kwetsbare moment in de compositie: de tijd staat stil en ieder voelt zich aangesproken op de meest wezenlijke vragen. In deel twee citeert hij een lied dat hij jaren eerder gecomponeerd had voor een jeugdvriendin; ze was nu ernstig ziek, vernam Dvořák in New York, en ze stierf voordat hij afscheid van haar had kunnen nemen. Bij dat nieuws herschreef hij het slotdeel: tegen het einde speelt een soloviool nog eenmaal dat lied, als vaarwel. Maar het beschrijft ook het sterven van de held in het verhaal.

Kan je iets vertellen over de cello waarop je dit concert speelt? Is het speciaal voor jou gebouwd? Of is het in bruikleen? Of heb je nog meer instrumenten?
De keuze voor mijn cello is op dit moment nog niet zeker. Ik heb een cello die in mijn geboortestad Zutphen als boom opgroeide naast de grote kerk. Na het plotseling omvallen van deze esdoorn heeft Theo Dekker er een kwartet uit gebouwd en gevraagd of ik op de cello wilde spelen.

En je stok? Want veel lezers beseffen niet, dat een strijkstok misschien nog wel belangrijker is dan het instrument zelf!
De strijkstok is een Vigneron, Franse topbouwer. Zoals een dirigent wel 30 stokjes kan hebben, ieder met een eigen karakteristiek, zo hebben strijkers meerdere strijkstokken.

Noot: Jeroen is behalve uitvoerend musicus ook verbonden aan de conservatoria van Amsterdam en Rotterdam als hoofdvakdocent cello.

Interview: Loes Helsloot

En in dit YouTube filmpje dat door Omroep Gelderland over Jeroen is gemaakt, kunt u nóg meer te weten komen.

Deel dit bericht!